2021_RMW_00056 - Goedkeuring van de beleidsvisie 'bossen' en van de verkoop van de OCMW-bossen gelegen te Kwaadmechelen

Artikel 90 van het Bosdecreet van 13 juni 1990 bepaalt dat openbare onroerende goederen die onder toepassing van het Bosdecreet vallen niet vervreemd kunnen worden zonder machtiging van de Vlaamse Regering

Het meerjarenplan 2020-2025 voorziet dat er een totaalbedrag van 300.000,00 EUR moet worden behaald door middel van de verkoop van landbouwgronden en bossen  

Decreet van 16 juni 2006 betreffende het oprichten van de Vlaamse Grondenbank en houdende wijziging van diverse bepalingen

In opdracht van het Vast Bureau en het College voor Burgemeester en Schepenen bracht de dienst Vastgoed & Bouwprojecten het bosbestand van de Stad en het OCMW in kaart met als doel een visie voor het beheer op te maken. Het uitgangspunt daarbij is om niet-strategisch patrimonium maximaal af te stoten. 

In totaal beschikt het OCMW over 142 percelen bos met een totale oppervlakte van +/- 178,6ha. Slechts 26ha (= 14,5%) is gelegen op het grondgebied van Diest. De overige bossen situeren zich in buurtgemeenten. Wat de Stad betreft, gaat het om 5 percelen bos, allen gelegen op het grondgebied van Diest met een totale oppervlakte van +/- 2,29ha. Zie inventaris in bijlage. 

De waarde van een bos is afhankelijk van de volgende factoren:

• economische factoren: 
  • inkomsten uit houtverkopen, jachtrechten, subsidies, eigen gebruik (vb. schrijnwerkerij, groen), erfdienstbaarheden, ...;
  • uitgaven: onderhoud, onroerende voorheffing, opmaak beheerplannen;
  • in sterke mate afhankelijk van het type hout (vb. eik is meer waard dan den), de afmetingen en de kwaliteit;
  • afhankelijk van de ligging (bereikbaarheid, type ondergrond, ingesloten tussen bossen vs. gelegen aan bosrand).
• socio-culturele functie (wandelen, fietsen, ravotten): hierbij kan de vraag worden gesteld in welke mate het OCMW verantwoordelijk is voor recreatiemogelijkheden buiten het eigen grondgebied. Het lijkt plausibel dat bossen met een belangrijke socio-culturele functie in eigendom zijn van de gemeente waar ze gelegen zijn.
• ecologische functie, vb. gelegen binnen het Vlaams-Economisch Netwerk, Natura 2000-bossen. Het OCMW ontvangt zo subsidies voor 22 bospercelen in Tessenderlo en Kwaadmechelen en voor het Gasthuisbos in Webbekom, dat is erkend als bosreservaat.

Het beheer van deze bossen is in principe in handen van het agentschap Natuur & Bos, die houtverkopen organiseren en aangeven waar en wanneer onderhoudswerken noodzakelijk zijn. De dienst Vastgoed & Bouwprojecten merkt echter dat dit engagement van ANB de laatste jaren is geminderd. De gebieden waarvoor een boswachter verantwoordelijk is, zijn zodanig uitgebreid en de administratieve lasten zodanig groot dat er in de praktijk weinig tijd is voor dit beheer. Met andere woorden: een doeltreffender beheer is mogelijk indien hiervoor een andere instantie (intern of extern (vb. Bosgroep)) wordt aangesteld, maar dan dienen dan de nodige middelen te worden vrijgemaakt.

Op basis van bovenstaande factoren trachtte de dienst Vastgoed & Bouwprojecten om de bossen in te delen in 3 categorieën (zie tabel in bijlage):

• rood: bossen met weinig waarde;
• geel: bossen met een gemiddelde waarde;
• groen: bossen met een hoge waarde.

Het voorstel is om de geel en groen gekleurde bossen voorlopig te behouden. De rood ingekleurde bossen worden verkocht op korte termijn. Na deze verkoop wordt een evaluatie gemaakt. 

Teneinde de werklast te spreiden en nog te genieten van de inkomsten van enkele geplande houtverkopen, zal de verkoop gebeuren in fasen. In een eerste fase worden de bossen in Kwaadmechelen verkocht. De gemeente Ham diende immers een vraag in tot aankoop van de percelen Ham, 2° afd. (Kwaadmechelen, sectie B, nrs. 1461A, 1474B, 1474E2, 1474P, 1474F2 en 1474/02 in het kader van het algemeen nut. De gezamenlijke waarde van deze percelen werd door Intertopo op 1 februari 2021 vastgesteld op 35.500,00 EUR. Deze percelen worden als één lot aangeboden.

Voorts heeft Ham interesse in de aankoop van de bossen in het natuurgebied de Kepkensberg, i.e. de nrs. 1287A, 1287B, 1430A, 1433, 1434, 1435, 1436, 1437, 1438, 1439B, 875, 876 en 877.  Aara-Topo schatte de waarde van deze percelen op 7 september 2021 in het totaal op 308.122,00 EUR. Tot slot zijn er nog de percelen nrs. 1622B, 1621 (beide vormen 1 lot, geschat op 58.499,00 EUR) en 1620C (geraamd op 1.624,00 EUR).

De totale raming bedraagt dus: 403.745,00 EUR.

Onderhands verkopen aan een gemeentebestuur kan wettelijk gezien niet. In eerste instantie dient de Vlaamse Regering (in se: het Agentschap Natuur en Bos) een toelating te geven voor de verkoop. Daarna worden de bospercelen aangeboden aan de Vlaamse Landmaatschappij (in se: de grondenbank) in het kader van het recht van voorkeur. Aanvaarden zij, dan is de koop onmiddellijk gesloten. Zo niet, dan stelt de dienst Vastgoed & Bouwprojecten voor om de percelen eerst aan te bieden in het kader van het openbaar nut aan het gemeentebestuur waar ze zijn gelegen. Is er ook daar geen interesse, dan kan het bosperceel openbaar worden verkocht.