2021_GR_00239 - Goedkeuring afbakening werkingsgebied van de toekomstige woonactor ‘Hageland’

Decreet van 22 december 2017 over het lokaal bestuur

Regeerakkoord van de Vlaamse Regering 2019-2024

Brief van 23 oktober 2020 van minister Diependaele over "Naar één werkingsgebied in uw regio: oproep tot start afbakening werkingsgebieden" 

Brief van 17 maart 2021 van minister Diependaele over "Oproep tot afbakening werkingsgebieden woonmaatschappijen - recente beslissingen Vlaamse Regering"

Besluit van 5 maart 2021 van de Vlaamse Regering tot tweede principiële goedkeuring ontwerpdecreet vorming en erkenning woonmaatschappijen

Besluit van 12 mei 2021 van het college van burgemeester en schepenen tot goedkeuring van de aanvraag externe facilitator werkingsgebied woonmaatschappijen

Besluit van 31 mei 2021 van het college van burgemeester en schepenen tot principiële goedkeuring van de aanpak afbakening sociale woonmaatschappij

Ontwerp van decreet van 7 juli 2021 houdende wijzigingen van diverse decreten m.b.t. wonen

Besluit van 4 oktober 2021 van het college van burgemeester en schepenen tot goedkeuring afbakening werkingsgebied van de toekomstige woonactor 'Hageland'

De Vlaamse Regering wil dat tegen 1 januari 2023 per gemeente nog slechts één woonactor per gemeente actief is. Met deze hervorming wil de Vlaamse Regering de dienstverlening verhogen, de complementaire werking van de sociale verhuurkantoren en de sociale huisvestingsmaatschappijen verenigen, de transparantie verhogen en de regierol van het lokale bestuur doen primeren evenals de lokale betrokkenheid en zeggenschap waarborgen. De nieuwe woonmaatschappij moet een schaal hebben van minstens 1.000 sociale huurwoningen (excl. verhuur van private woningen via SVK).

Na diverse besprekingen tussen lokale besturen onderling en tussen de lokale besturen en de woonactoren in de regio wordt een voorstel van afbakening van werkingsgebied 'Hageland' gedaan, bestaande uit 19 steden en gemeenten. Een sterke centrale organisatie wordt hierin gecombineerd met een nabije en toegankelijke dienstverlening. In een eerste fase gaat het om een werkingsgebied bestaande uit volgende gemeenten: Aarschot, Bekkevoort, Diest, Geetbets, Hoegaarden, Kortenaken, Landen, Linter, Tienen, Scherpenheuvel-Zichem, Zoutleeuw. In een tweede fase zullen de gemeenten Begijnendijk, Boutersem, Glabbeek,  Holsbeek, Lubbeek, Tielt-Winge, Tremelo en Rotselaar bij dit werkingsgebied aansluiten teneinde één woonactor met 19 gemeenten te vormen. Dit werkingsgebied is bovendien niet-limitatief en laat de mogelijkheid aan nog andere aansluitende gemeenten om indien gewenst samen te werken en aan te sluiten. 

In het voorgestelde werkingsgebied is er sprake van een grotendeels gelijklopende sociaaleconomische situatie. De uitdagingen op het vlak van wonen en woonbeleid zijn in grote lijnen dezelfde en zowel de kleinstedelijke woonproblematiek als de uitdagingen van de meer landelijke woonsituatie in het werkingsgebied zijn gelijklopend. Niettegenstaande deze coherentie wordt de keuze gemaakt om aandacht te hebben voor nabijheid, toegankelijkheid en specifieke situaties binnen een groot werkingsgebied. Daarom zullen de lokale besturen die het voorstel tot afbakening van het werkingsgebied ‘Hageland’ doen de voordelen van een professionele, efficiënte centrale werking van één woonactor combineren met een interne opdeling in (nog nader te bepalen) zones en zonecomité’s, teneinde dicht bij de burgers te staan en kort op specifieke woonsituaties te kunnen inspelen. De betrokken lokale besturen kiezen ervoor zowel de continuïteit in de dienstverlening naar de burgers als de werking en uitvoering van in uitvoering zijnde of op stapel staande projecten te garanderen.

Om dit te realiseren zullen in een eerste fase de woonmaatschappij Diest Uitbreiding en de woonmaatschappij CNUZ fusioneren. In een tweede fase wordt onderzocht hoe en in welke mate een samenwerking kan opgezet worden met de woonmaatschappij (of rechtsopvolger van) SWaL, andere woonmaatschappijen of hun aangesloten gemeenten. Ook de sociale verhuurkantoren SVK Hageland, SVK WoonregT zullen opgenomen worden in de nieuwe structuur (op termijn ook een deel van SVK Spit). 

Het voorliggende voorstel van werkingsgebied van de toekomstige woonactor ‘Hageland’ omvatte op 31 december 2020 2.880 sociale huurwoningen en 446 huurwoningen die op de private markt worden gehuurd. De Hagelandse woonactor heeft een aaneengesloten werkingsgebied en voldoet ruimschoots aan alle vereiste decretale bepalingen.

De Vlaamse regelgeving schrijft voor dat de gemeenten die samen een werkingsgebied wensen te vormen over minimaal 50% +1 van de stemrechten beschikken; en dat de overige stemrechten, zijnde maximaal 50%-1, worden verdeeld over de publieke (Vlaams Gewest, Provincie) en de private aandeelhouders. Bij het voorstel tot afbakening van het werkingsgebied van de toekomstige woonactor wordt aan de gemeenten gevraagd ook reeds in te gaan op de verdeling van de stemrechten tussen de lokale besturen. Dit moet gebeuren op basis van objectieve criteria in functie van het sociaal woonbeleid.  

De betrokken lokale besturen hebben hiervoor een princiepsverklaring opgesteld waarin zowel de interne als de externe werkingsprincipes van de toekomstige woonactor Hageland zijn opgenomen. Deze princiepsverklaring is opgenomen als bijlage bij dit besluit en zal ook als bijlage opgenomen wordt in het aanvraagformulier gericht aan de Vlaamse Regering. 

Het voorstel van werkingsgebied is besproken tijdens het burgemeestersoverleg van Interleuven. Het voorstel van werkingsgebied is verschillende keren besproken tussen lokale besturen onderling en tussen de lokale besturen en de woonactoren op het niveau van het voorliggende werkingsgebied. Het voorstel van werkingsgebied is besproken op het lokaal woonoverleg van 16 september 2021.